Primer Hiperparatiroidide Tedavi Nasıl Yapılır?

Primer Hiperparatiroidide Tedavi Nasıl Yapılır?

Otoriteler, paratiroidektomi ameliyatının tam tedavi edici tek yöntem olduğunu ve bunun güvenli ve maliyet etkin olduğunu bildirmişlerdir. Hiç semptomu olmayan kan kalsiyumu yüksek (hiperkalsemi) olan bir hastada yukarıda sayılan tüm vücutta görülen kemik erimesi, böbrek taşları ve gibi komplikasyonların 10 yıl içinde görülme oranı %20-63 arasındadır. Cerrahi tedavi bunların oluşmasını engeller.

Operasyon yapılmayan hastalarda (bu grupta şikayet yok ve kan kalsiyumu hafif yüksektir) kan kalsiyumu 6 ayda bir ölçülür ve böbrek fonksiyonları değerlendirilir. Bu hastalarda ayrıca yılda bir kemik dansitesi ölçülür.

Cerrahi tedavi, şikâyetlerin sebebi ise ya da bir şikayetin oluşmasına hiperparatiroidi yol açıyorsa ve klinik tabloda idrar yollarında taş, mide ülseri varlığı, kemiklerde yaygın ağrı, kas güçsüzlüğü, yüksek tansiyon varlığında  gereklidir. .

Hiç şikayeti olmayan hastalarda ameliyat kararı aşağıdaki özellikleri olanlarda cerrahi tedaviye öncelik verilmelidir:

  1. 50 yaşından genç hastalar
  2. Uzun dönem doktor kontrolüne gelemeyecek hastalar
  3. Serum kalsiyumu normalden 1 mg/dl’den fazla yüksek olanlar
  4. İdrarda kalsiyum değerleri 24 saatte 400’dan fazla olanlar
  5. Böbrek fonksiyonlarında en az %30 azalma bulunanlar

Deneyimli ellerde yapıldığında, bu ameliyatlarda tedavi oranı % 95 ve üzerindedir.

Açık paratiroidektomi (klasik) ameliyat şekli guatr ameliyatlarına benzer şekilde bütün paratiroid bezleri görülerek yapılmasıdır. Bu tip bir cerrahi planlanıyorsa ilk operasyondan önce mutlaka görüntüleme yöntemleriyle patolojinin gösterilmesine gerek yoktur; zaten operasyon sırasında bütün paratiroid bezleri değerlendirilecektir. Birden çok bezde hastalık düşünülüyorsa, sekonder vetersiyer hiperparatiroidizmde, paratiroid kanseri şüphesi varsa ve görüntüleme ile hastalıklı paratiroid bulunamamışsa klasik bilateral (ikitaraflı) eksplorasyon yapılır.

Son yıllarda teknoloji ve görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sonrasında uygulanmaya başlanan bir diğer operasyon şeklise minimal invazif paratiroidektomidir. Minimal invazivparatiroidektomi için ameliyat öncesi  ultrasonografi ya da sintigrafi ile hastalıklı paratiroid bezinin belirlenmesi gerekir. Hastalıklı paratiroid bezinin hemen üzerinden 1.5-2 cm. lik bir kesi yapılarak gerçekleştirilir.

Ameliyat esnasında hızlı parathormon tayini hızlı sonuç veren bir yöntemdir. Hasta ameliyata girerken ve paratiroid adenomu çıktıktan 10 dakika sonra yapılan ölçümlerde parathormon değerinin, ikinci ölçümde, ilk değerinin en az %50 oranına düşmüş olması gerekir. Eğer bu düşüş sağlanamadıysa, başka adenom olup olmadığı araştırılmalıdır. Önce boynun aynı tarafı ve gerekirse karşı taraf ta ameliyat sırasında değerlendirilmelidir.Her ikibiçimdepatolojikincelemeileçıkandokununparatiroiddokusuolupolmadığınınanlaşılmasıgerekmektedir.

Ameliyat sonrası sonuçları, cerrahi deneyim, ameliyat öncesi laboratuvar tetkikleri ile tanının kesinleştirilmesi,  hastalıklı bezin yerinin görüntüleme yöntemleri ile belirlenmesi, ameliyat esnasında çıkarılan bezin patolojik inceleme ile doğrulanması ve hızlı paratiroid hormon ölçümü yapılarak hastalıklı bezin çıkarıldığının belirlenmesi etkilemektedir.

Prof.Dr. Adem Dervişoğlu

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir